Bouwplannen Gemeente Hardenberg eerst langs Groene en Gezonde Maatlat

Een nieuwe woonwijk bouwen of een fietspad aanleggen? In de gemeente Hardenberg gebeurt dat sinds juni 2025 niet meer zonder dat het plan eerst langs de Groene en Gezonde Maatlat wordt gelegd. Het is even wennen, maar nu worden alle betrokkenen steeds enthousiaster. Want waar mensen worden verleid om meer te bewegen en elkaar te ontmoeten, is het prettig wonen, winkelen en zakendoen. 

Positieve Gezondheid in de fysieke leefomgeving
22 oktober 2026
Ervaring

Anne Hoedemaker is door de gemeente ingehuurd als programmanager klimaat en biodiversiteit en help met het implementeren en doorontwikkelen van de Maatlat. “Sinds een jaar is dit hét instrument om onze doelen die er zijn op het gebied van gezondheid, klimaat en biodiversiteit te behalen. Het college en de gemeenteraad gaan voor gezonde en gelukkige inwoners en denken na over hoe het voor volgende generaties is om hier te wonen en werken. Dat is mooi om te zien.”

Het college en de gemeenteraad gaan voor gezonde en gelukkige inwoners en denken na over hoe het voor volgende generaties is om hier te wonen en werken. Dat is mooi om te zien.

Als een plan wordt gemaakt voor een bouwproject of nieuwe infrastructuur wordt dat langs de Groene en Gezonde Maatlat gelegd om te kijken hoe het plan scoort. Is er bijvoorbeeld wel voldoende groen ingepland? Is er schaduw? Hoe wordt het regenwater vastgehouden of juist afgevoerd? Sluiten fiets- en wandelpaden goed op elkaar aan en kunnen mensen uit omgelegen wijken lopend of fietsend ook makkelijk bij nieuwe (groen)voorzieningen komen? 

Klimaatrobuust

Een mooi voorbeeld van een project dat de criteria van de Groene en Gezonde Maatlat moeiteloos haalt, is fietsroute Heemse, de meest klimaatrobuuste en natuurinclusieve fietsroute binnen de gemeente. Dit project verbindt de Boshoek in Heemse met het centrum van Hardenberg. “De auto is daar nu te gast, er zijn parkeerplekken weggehaald, waardoor ruimte ontstond voor groen en ontmoeting. Dit project slaat meerdere vliegen in één klap: mensen worden verleid om op de fiets te gaan, ze ontmoeten elkaar, waardoor je eenzaamheid vermindert en er is ruimte voor de natuur en het klimaat. Ondernemers waren eerst wel wat huiverig, maar zijn er nu heel blij mee.”

Dit project slaat meerdere vliegen in één klap: mensen worden verleid om op de fiets te gaan, ze ontmoeten elkaar, waardoor je eenzaamheid vermindert en er is ruimte voor de natuur en het klimaat.

Verschillende ambities

Ook in het gemeentehuis heeft Anne gemerkt dat het werken met de maatlat best even wennen was. “Natuurlijk is er wel zorg dat de ambities op het gebied van natuur, milieu en gezondheid de wens om veel en snel te bouwen kunnen vertragen. Maar iets aanpassen betekent niet altijd dat het resultaat minder wordt. Zo kan je parkeerplaatsen overkappen met groene daken of zonnepanelen. Of een wadi voor waterafvoer ook inrichten als speelplaats voor kinderen. Als er meer groen in de wijk gewenst is, zou je wat meer de hoogte in kunnen bouwen. Het vraagt van alle betrokken partijen aan de voorkant meer afstemming.”

Meteen samenwerken

En dat maakt, merkt de programmamanager nu, deze manier van werken ook leuker voor de betrokken ambtenaren. “Verschillende afdelingen kijken nu vooraf al: hoe leggen we samen deze puzzel. Waar belangen knellen, pak je dat samen aan het begin al op. Een plan gaat niet eerst van de ene afdeling naar de andere en dan weer terug, er wordt meteen parallel en integraal samengewerkt. Dus waar je zou denken dat de Groene en Gezonde Maatlat vertraging zou geven, wordt het vaak juist efficiënter.”

Verschillende afdelingen kijken nu vooraf al: hoe leggen we samen deze puzzel. Waar belangen knellen, pak je dat samen aan het begin al op.

Verleiden

En bij inwoners merkt ze dat vooral de positieve effecten op hun gezondheid en woongenot aanspreken. “Mensen die misschien helemaal niet zo bezig zijn met biodiversiteit of klimaat kan je zo stimuleren om ook zelf wat te doen. Een tuin die helemaal bestraat is met antracietgrijze tegels wordt in de zomer bloedheet en bij een plensbui zit je met wateroverlast. Door mensen te vertellen hoe het veel mooier kan en dat een groene tuin veel koeler is, raken ze enthousiast en dan is de milieuwinst mooi meegenomen. Je moet inwoners verleiden en vooral zelf als gemeente het goede voorbeeld geven.”

Je moet inwoners verleiden en vooral zelf als gemeente het goede voorbeeld geven.

Besparingen

Beleidsmakers worden ook enthousiast als Anne met speciale rekenmodellen becijfert hoe een groen en gezonde leefomgeving nog geld oplevert ook. “Natuurlijk zie je dat niet meteen in harde euro’s terug, maar het is aangetoond dat eenzaamheid tegengaan en mensen bij elkaar brengen, bijdraagt aan Positieve Gezondheid en uiteindelijk besparingen kan opleveren op bijvoorbeeld WMO en Jeugdhulp. In een gemeente waar mensen gelukkiger zijn en gezondere keuzes kunnen maken is het leven voor alles en iedereen beter, met die visie loopt Hardenberg echt voorop.”

Meer weten?

Wil je meer weten? Lees dan:

Onderstaande foto’s zijn gemaakt door Bullet-ray Photography

© 2026 Positief Gezond IJsselland | Algemene voorwaarden | Disclaimer | Privacy verklaring | Grafisch ontwerp Thumbs Up | Technische realisatie Sieronline B.V.